Η κοινωνική σημασία του Μοντέρνου Σχολείου
Πηγή πρωτοτύπου: https://www.marxists.org/reference/archive/goldman/works/1916/social.html
Άρθρο της Emma Goldman στο Mother Earth to 1916.
Για να κατανοήσουμε πλήρως την κοινωνική σημασία του Μοντέρνου Σχολείου, πρέπει πρώτα να κατανοήσουμε το σχολείο όπως λειτουργεί σήμερα και, έπειτα, την ιδέα που υποστηρίζει το σύγχρονο εκπαιδευτικό κίνημα.
Τι είναι, λοιπόν, το σημερινό σχολείο, είτε δημόσιο, είτε ιδιωτικό είτε θρησκευτικό;
Είναι για το παιδί ό,τι είναι η φυλακή για τον κατάδικο και τα στρατόπεδα για τον στρατιώτη – ένας χώρος όπου όλα χρησιμοποιούνται για να σπάσει η θέληση του παιδιού, και στη συνέχεια να το πλάσουν, να το ζυμώσουν και να το διαμορφώσουν σε μια ύπαρξη τελείως ξένη προς τον εαυτό του.
Δεν εννοώ ότι αυτή η διαδικασία γίνεται συνειδητά· είναι μέρος ενός συστήματος που μπορεί να διατηρηθεί μόνο μέσω απόλυτης πειθαρχίας και ομοιομορφίας· σε αυτό, πιστεύω, έγκειται το μεγαλύτερο έγκλημα της σημερινής κοινωνίας.
Φυσικά, η μέθοδος της καταστολής της ανθρώπινης θέλησης πρέπει να ξεκινήσει από πολύ νωρίς. Αυτό συμβαίνει επειδή τότε το ανθρώπινο μυαλό είναι πιο εύπλαστο, όπως ακριβώς οι ακροβάτες και οι σχοινοβάτες, για να αποκτήσουν δεξιότητα στους μύες τους, αρχίζουν να ασκούνται όταν οι μύες τους είναι ακόμα εύκαμπτοι.
Η ίδια η ιδέα ότι η γνώση μπορεί να αποκτηθεί μόνο στο σχολείο μέσω συστηματικής διδασκαλίας, και ότι η σχολική περίοδος είναι η μοναδική περίοδος κατά την οποία μπορεί να αποκτηθεί η γνώση, είναι από μόνη της τόσο παράλογη που καταδικάζει το εκπαιδευτικό μας σύστημα ως αυθαίρετο και άχρηστο.
Ας υποθέσουμε ότι κάποιος πρότεινε πως τα καλύτερα αποτελέσματα για το άτομο και την κοινωνία θα μπορούσαν να προκύψουν μέσω της υποχρεωτικής σίτισης. Δεν θα επαναστατούσε ακόμη και ο πιο αδαής ενάντια σε μια τόσο ανόητη διαδικασία; Και όμως, το στομάχι έχει πολύ μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα σε -σχεδόν- οποιαδήποτε κατάσταση από ό,τι ο εγκέφαλος. Παρόλα αυτά, θεωρούμε απολύτως φυσιολογικό να υπάρχει υποχρεωτική πνευματική τροφή.
Στην πραγματικότητα, θεωρούμε τους εαυτούς μας ανώτερους από άλλα έθνη, επειδή έχουμε εξελίξει έναν υποχρεωτικό “εγκεφαλικό σωλήνα” μέσω του οποίου, για έναν ορισμένο αριθμό ωρών κάθε μέρα, και για τόσα χρόνια, μπορούμε να εισάγουμε στο μυαλό του παιδιού μια μεγάλη ποσότητα διανοητικής τροφής.
Ο Έμερσον[1] είπε πριν από εξήντα χρόνια: «Είμαστε μαθητές λέξεων· είμαστε κλεισμένοι σε σχολεία και κολέγια για δέκα ή δεκαπέντε χρόνια και βγαίνουμε ως σάκοι αέρα, με μνήμες λέξεων, χωρίς να γνωρίζουμε τίποτα». Από τότε που γράφτηκαν αυτά τα σοφά λόγια, η Αμερική έχει φτάσει στην απόλυτη παντοδυναμία ενός σχολικού συστήματος, και όμως βρισκόμαστε αντιμέτωποι με το γεγονός της απόλυτης ανικανότητας στα αποτελέσματα.
Η μεγάλη ζημιά που προκαλεί το εκπαιδευτικό μας σύστημα δεν έγκειται τόσο στο ότι δεν διδάσκει τίποτα αξιόλογο, ούτε στο ότι βοηθά τις προνομιούχες τάξεις να διαιωνίζονται, ούτε στο ότι τις βοηθά στη διαδικασία ληστείας και εκμετάλλευσης των μαζών. Η ζημιά του συστήματος έγκειται στον υπεροπτικό του ισχυρισμό ότι αντιπροσωπεύει την αληθινή εκπαίδευση, υποδουλώνοντας έτσι τις μάζες πολύ περισσότερο από όσο θα μπορούσε ένας απόλυτος ηγεμόνας.
Σχεδόν όλοι στην Αμερική, συμπεριλαμβανομένων φιλελεύθερων και ριζοσπαστών, πιστεύουν ότι το Μοντέρνο Σχολείο για τις ευρωπαϊκές χώρες είναι μια σπουδαία ιδέα, αλλά ότι είναι περιττό για εμάς. «Δείτε τις ευκαιρίες μας», διακηρύσσουν.
Στην πραγματικότητα, οι σύγχρονες μέθοδοι εκπαίδευσης χρειάζονται στην Αμερική πολύ περισσότερο από ό,τι στην Ισπανία ή σε οποιαδήποτε άλλη χώρα, επειδή πουθενά αλλού δεν υπάρχει τόσο λίγος σεβασμός για την προσωπική ελευθερία και την πρωτοτυπία της σκέψης. Ομοιομορφία και μίμηση είναι το σύνθημά μας. Από τη στιγμή της γέννησης μέχρι το τέλος της ζωής, αυτό το σύνθημα επιβάλλεται σε κάθε παιδί ως ο μοναδικός δρόμος προς την επιτυχία. Δεν υπάρχει ούτε ένας δάσκαλος ή εκπαιδευτικός στην Αμερική που να μπορούσε να διατηρήσει τη θέση του εάν τολμούσε να δείξει την παραμικρή τάση να σπάσει την ομοιομορφία και τη μίμηση.
Στη Νέα Υόρκη, μια καθηγήτρια λυκείου, η Henrietta Rodman[2], στην τάξη της λογοτεχνίας εξήγησε στις μαθήτριές της τη σχέση του George Eliot με τον Lewes[3]. Ένα μικρό κορίτσι που είχε μεγαλώσει σε καθολικό σπίτι, προϊόν υπέρτατης πειθαρχίας και ομοιομορφίας, διηγήθηκε το περιστατικό στη μητέρα της. Εκείνη το ανέφερε στον ιερέα, και ο ιερέας έκρινε σκόπιμο να αναφέρει την κυρία Rodman στο Συμβούλιο Παιδείας. Θυμηθείτε ότι στην Αμερική, το Κράτος και η Εκκλησία είναι ξεχωριστοί θεσμοί. Παρ’ όλα αυτά, το Συμβούλιο Παιδείας κάλεσε την κυρία Rodman να λογοδοτήσει και της ξεκαθάρισε ότι αν τολμούσε ξανά τέτοιες «ελευθερίες», θα απολυόταν.
Στο Νιούαρκ του Νιου Τζέρσεϊ, ο κύριος Stewart, ένας πολύ ικανός καθηγητής λυκείου, προέδρευσε σε εκδήλωση προς τιμήν του Ferrer, προσβάλλοντας τους Καθολικούς της πόλης, οι οποίοι αμέσως υπέβαλαν διαμαρτυρία στο Συμβούλιο Παιδείας. Ο κύριος Stewart αναγκάστηκε να απολογηθεί για να διατηρήσει τη θέση του. Στην πραγματικότητα, τα εκπαιδευτικά μας ιδρύματα, από το δημόσιο σχολείο μέχρι το πανεπιστήμιο, δεν είναι τίποτα περισσότερο από ζουρλομανδύες τόσο για τους δασκάλους όσο και για τους μαθητές, επειδή ένας ζουρλομανδύας για το μυαλό είναι η μεγαλύτερη εγγύηση για μια άχρωμη, αδρανή μάζα που κινείται σαν κοπάδι προβάτων ανάμεσα σε δύο ψηλούς τοίχους.
Νομίζω ότι είναι καιρός όλοι οι προοδευτικοί άνθρωποι να ξεκαθαρίσουν ότι το παρόν σύστημα οικονομικής και πολιτικής εξάρτησης διατηρείται όχι τόσο από τον πλούτο και τα δικαστήρια, όσο από μια αδρανή μάζα ανθρωπότητας που έχει εκπαιδευτεί και καταπιεστεί σε απόλυτη ομοιομορφία, και ότι το σχολείο σήμερα αποτελεί το πιο αποτελεσματικό μέσο για την επίτευξη αυτού του στόχου. Δεν νομίζω ότι υπερβάλλω, ούτε ότι είμαι μόνη σε αυτή τη θέση· παραθέτω από ένα άρθρο στο περιοδικό Mother Earth του Σεπτεμβρίου 1910, του Δρ. Hailman, ενός λαμπρού εκπαιδευτικού με σχεδόν εικοσιπέντε χρόνια εμπειρίας, ο οποίος λέει:
«Τα σχολεία μας απέτυχαν γιατί βασίζονται στην καταπίεση και τον εξαναγκασμό. Τα παιδιά διατάζονται αυθαίρετα τι, πότε και πώς να κάνουν πράγματα. Η πρωτοβουλία και η αυθεντικότητα, η αυτοέκφραση και η ατομικότητα απαγορεύονται. Θεωρείται δυνατό και σημαντικό όλοι να ενδιαφέρονται για τα ίδια πράγματα, με την ίδια ακολουθία, την ίδια στιγμή. Η λατρεία του ειδώλου της ομοιομορφίας συνεχίζεται ανοιχτά και σιωπηρά. Και για να είναι διπλά σίγουρο ότι δεν θα υπάρξει ετερόδοξη παρέμβαση, η σχολική εποπτεία υπαγορεύει κάθε βήμα, ακόμα και τον τρόπο και τη μέθοδο, ώστε να μην εισέλθει κάποια ενοχλητική πρωτοβουλία ή αυθεντικότητα από τον δάσκαλο».
Υπό αυτές τις συνθήκες, οι δάσκαλοι είναι απλά εργαλεία, που μπαίνουν στον αυτόματο και διαιωνίζουν μια μηχανή που παράγει αυτόματα. Συνεχίζουν να επιβάλλουν τη γνώση τους στον μαθητή, να αγνοούν ή να καταστέλλουν την ενστικτώδη επιθυμία του για χρήση και ομορφιά, και να τους οδηγούν σε μια ανόητη πορεία γεμάτη μηχανιστική εξάσκηση.
Υποκαθιστούν τα φυσικά, εσωτερικά κίνητρα, που δεν φοβούνται καμία δυσκολία και δεν διστάζουν μπροστά σε καμία προσπάθεια, με κίνητρα εξωτερικού εξαναγκασμού και τεχνητών κινήτρων, τα οποία, συνήθως βασισμένα στον φόβο ή στην αντικοινωνική απληστία ή στον ανταγωνισμό, σταματούν την ανάπτυξη της χαράς για εργασία ως αυτοσκοπό, είναι εχθρικά προς ενέργειες με έναν σκοπό, σβήνουν την ορμή της δημιουργικής πρωτοβουλίας και τη θέρμη της κοινωνικής υπηρεσίας, και αντικαθιστούν αυτά τα διαρκή κίνητρα με παροδικά, εφήμερα καπρίτσια»
Είναι αυτονόητο ότι το παιδί καταλήγει να μαραζώνει, το μυαλό του αμβλύνεται και η ίδια του η ύπαρξη διαστρεβλώνεται, καθιστώντας το ανίκανο να πάρει τη θέση του στον κοινωνικό αγώνα ως ανεξάρτητος παράγοντας. Πράγματι, τίποτα δεν μισείται τόσο στον κόσμο σήμερα όσο οι ανεξάρτητοι παράγοντες, σε οποιονδήποτε τομέα.
Το Μοντέρνο Σχολείο απορρίπτει πλήρως αυτό το βλαβερό και πραγματικά εγκληματικό εκπαιδευτικό σύστημα. Υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει καμία αρμονία μεταξύ εξαναγκασμού και εκπαίδευσης, όπως ακριβώς δεν υπάρχει μεταξύ τυραννίας και ελευθερίας· οι δύο αυτές έννοιες είναι τόσο απομακρυσμένες όσο οι πόλοι. Η θεμελιώδης αρχή του Μοντέρνου Σχολείου είναι η εξής: η εκπαίδευση είναι μια διαδικασία που βοηθά το άτομο να ανακαλύψει και να αναπτύξει τις δικές του ικανότητες, γνώσεις και δυνατότητες, και όχι μια διαδικασία επιβολής. Στόχος της είναι το παιδί να μένει ελεύθερο να αναπτύσσεται αυθόρμητα, κατευθύνοντας τις δικές του προσπάθειες και επιλέγοντας τους τομείς γνώσης που επιθυμεί να μελετήσει. Επομένως, ο δάσκαλος, αντί να αντιτίθεται ή να παρουσιάζει ως αυθεντικές τις δικές του απόψεις, προτιμήσεις ή πεποιθήσεις, θα πρέπει να είναι ένα ευαίσθητο όργανο που ανταποκρίνεται στις ανάγκες του παιδιού, όπως αυτές εκδηλώνονται κάθε στιγμή· ένα κανάλι μέσω του οποίου το παιδί μπορεί να αποκτήσει τόσο την δομημένη γνώση του κόσμου, όσο δείχνει ότι είναι έτοιμο να δεχθεί και να αφομοιώσει. Οι επιστημονικές, αποδεδειγμένες αλήθειες στο Μοντέρνο Σχολείο θα παρουσιάζονται ως γεγονότα, αλλά καμία ερμηνεία θεωρίας—κοινωνικής, πολιτικής ή θρησκευτικής—δεν θα παρουσιάζεται ως έχουσα από μόνη της τέτοια έγκριση ή πνευματική κυριαρχία, που να αποκλείει το δικαίωμα κριτικής ή δυσπιστίας. Το Μοντέρνο Σχολείο, λοιπόν, πρέπει να είναι ελευθεριακό. Κάθε μαθητής πρέπει να αφήνεται ελεύθερος να ανακαλύψει τον αληθινό του εαυτό. Ο κύριος σκοπός του σχολείου είναι η προώθηση της αρμονικής ανάπτυξης όλων των δυνατοτήτων που είναι λανθάνουσες μέσα στο παιδί. Δεν μπορεί να υπάρχει καταναγκασμός στο Μοντέρνο Σχολείο, ούτε τέτοιου είδους κανόνες ή κανονισμοί. Ο δάσκαλος μπορεί να προκαλέσει, μέσω του δικού του ενθουσιασμού και της ευγένειας του χαρακτήρα του, τον λανθάνοντα ενθουσιασμό και την ευγένεια των μαθητών του, αλλά θα παραβεί τις ελευθερίες της λειτουργίας του μόλις προσπαθήσει να πιέσει το παιδί με οποιονδήποτε τρόπο. Η πειθαρχία ενός παιδιού είναι πάντοτε η θέσπιση ενός ψευδούς ηθικού προτύπου, αφού το παιδί οδηγείται να υποθέσει ότι η τιμωρία είναι κάτι που του επιβάλλεται από έξω, από ένα πιο ισχυρό πρόσωπο, αντί να είναι μια φυσική και αναπόφευκτη αντίδραση και αποτέλεσμα των δικών του πράξεων.
Ο κοινωνικός σκοπός του Μοντέρνου Σχολείου είναι να αναπτύσσει το άτομο μέσω της γνώσης και της ελεύθερης έκφρασης των χαρακτηριστικών του γνωρισμάτων, ώστε να γίνει κοινωνικό ον, επειδή έχει μάθει να γνωρίζει τον εαυτό του, να κατανοεί τη σχέση του με τους συνανθρώπους του και να πραγματώνεται μέσα σε μια αρμονική σύζευξη με την κοινωνία.
Φυσικά, το Μοντέρνο Σχολείο δεν προτείνει να απορρίψουμε όλα όσα οι δάσκαλοι έχουν μάθει μέσα από τα λάθη του παρελθόντος. Αλλά παρ’ όλο που θα αποδεχτεί την εμπειρία του παρελθόντος, πάντα θα χρησιμοποιεί μεθόδους και υλικά που θα προάγουν την αυτοέκφραση του παιδιού. Για να το εξηγήσουμε: με τον τρόπο που διδάσκεται η έκθεση στο σημερινό σχολείο, το παιδί σπάνια επιτρέπεται να χρησιμοποιήσει είτε κρίση είτε ελεύθερη πρωτοβουλία. Το Μοντέρνο Σχολείο αποσκοπεί να διδάξει την έκθεση μέσω πρωτότυπων θεμάτων για θέματα που επιλέγονται από τους μαθητές από την εμπειρία της δικής τους ζωής. Ιστορίες και σκίτσα προτείνονται από τη φανταστική ή πραγματική εμπειρία των μαθητών.
Αυτή η νέα μέθοδος ανοίγει αμέσως μια νέα προοπτική δυνατοτήτων. Τα παιδιά είναι εξαιρετικά εντυπωσιασμένα και πολύ ζωντανά. Επιπλέον, αφού δεν έχουν ακόμα διαμορφωθεί ομοιόμορφα, η εμπειρία τους θα περιέχει αναπόφευκτα πολύ περισσότερη πρωτοτυπία, καθώς και ομορφιά, από αυτή του δασκάλου. Επίσης, είναι λογικό να υποθέσουμε ότι το παιδί είναι έντονα ενδιαφερόμενο για τα πράγματα που αφορούν τη ζωή του. Δεν πρέπει, λοιπόν, η έκθεση που βασίζεται στην εμπειρία και τη φαντασία του μαθητή να προσφέρει μεγαλύτερο υλικό για σκέψη και ανάπτυξη από αυτό που μπορεί να προέλθει από την προγραμματισμένη μεθοδολογία του σήμερα, η οποία, στην καλύτερη περίπτωση, δεν είναι τίποτα άλλο παρά μίμηση;
Όλοι όσοι είναι εξοικειωμένοι με τη σημερινή μέθοδο εκπαίδευσης γνωρίζουν ότι στη διδασκαλία της ιστορίας το παιδί διδάσκεται αυτό που ο Κάρλαϊλ[4] έχει αποκαλέσει «ένα σύνολο ψεμάτων». Ένας βασιλιάς εδώ, ένας πρόεδρος εκεί, και μερικοί ήρωες που πρέπει να λατρεύονται μετά τον θάνατό τους αποτελούν το σύνηθες υλικό που συνιστά την ιστορία. Το Μοντέρνο Σχολείο, στη διδασκαλία της ιστορίας, πρέπει να παρουσιάσει στο παιδί ένα πανόραμα δραματικών περιόδων και περιστατικών, που να αναδεικνύουν τις κύριες κινήσεις και εποχές της ανθρώπινης ανάπτυξης. Πρέπει, συνεπώς, να βοηθήσει στην ανάπτυξη της εκτίμησης στο παιδί για τον αγώνα των περασμένων γενεών για πρόοδο και ελευθερία, και με αυτόν τον τρόπο να αναπτύξει σεβασμό για κάθε αλήθεια που αποσκοπεί στην απελευθέρωση της ανθρωπότητας. Η πιο σημαντική αρχή του Μοντέρνου Σχολείου είναι να καταστήσει αδύνατη την απλή διδασκαλία: τον δάσκαλο, δηλαδή, που είναι τυφλωμένος από τη μικρή του ειδικότητα και δεν βλέπει ολόκληρη τη ζωή που προορίζεται να εξυπηρετήσει, τον στενόμυαλο λατρευτή της ομοιομορφίας, τον μικρόψυχο αντιδραστικό που φωνάζει για «περισσότερη ορθογραφία και αριθμητική και λιγότερη ζωή», τον αυτάρκη απόστολο της παρηγοριάς, ο οποίος στην λατρεία του για το παρελθόν αποτυγχάνει να δει το παρόν και το μέλλον, τον ανόητο υποστηρικτή μιας παρακμάζουσας εποχής που κάνει πόλεμο κατά της φρέσκιας δυναμικής που ξεπετάγεται από το χώμα. Όλους αυτούς το Μοντέρνο Σχολείο αποσκοπεί να αντικαταστήσει με τη ζωή, τον αληθινό ερμηνευτή της εκπαίδευσης.
Μια νέα ημέρα ξημερώνει όταν το σχολείο θα υπηρετήσει τη ζωή σε όλες τις φάσεις της και θα ανυψώσει ευλαβικά κάθε παιδί στην θέση που πρέπει να έχει σε μια κοινή ζωή κοινωνικής αποδοτικότητας, του οποίου το σύνθημα δεν θα είναι η ομοιομορφία και η πειθαρχία, αλλά η ελευθερία, η ανάπτυξη, η καλή θέληση και η χαρά για καθέναν και για όλους.
Σεξουαλική διαπαιδαγώγηση
Ένα εκπαιδευτικό σύστημα που αρνείται να δει στο νεαρό άτομο την ανθοφορία της προσωπικότητάς του και την υγιή ανάπτυξη ενός ελεύθερα αναπτυσσόμενου σώματος, σίγουρα δεν θα αναγνωρίσει την ανάγκη για εκπαίδευση σχετικά με τη σεξουαλικότητα του. Τα παιδιά και οι έφηβοι έχουν τα νεανικά τους όνειρα, τις ασαφείς προαισθήσεις για σεξουαλική ορμή. Οι αισθήσεις ανοίγουν σιγά-σιγά, όπως τα πέταλα ενός μπουμπουκιού, και η ερχόμενη σεξουαλική ωριμότητα ενισχύει τις ευαισθησίες και εντείνει τα συναισθήματα. Νέοι ορίζοντες, φανταστικές εικόνες, πολύχρωμες περιπέτειες ακολουθούν η μία την άλλη σε γρήγορη διαδοχή μπροστά στο σεξουαλικά αφυπνισμένο παιδί. Είναι αναγνωρισμένο από όλους τους ψυχολόγους που ασχολούνται με το σεξ ότι η εφηβεία είναι η πιο ευαίσθητη και δεκτική περίοδος για ασυνήθιστες φαντασιώσεις και ποιητικές εντυπώσεις. Η λάμψη της νεότητας – αλίμονο, τόσο σύντομης διάρκειας – είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένη με την αφύπνιση του ερωτισμού. Είναι η περίοδος κατά την οποία ιδέες και ιδανικά, στόχοι και κίνητρα, αρχίζουν να διαμορφώνονται στην ψυχή του ατόμου. Ό,τι είναι άσχημο και ποταπό στη ζωή παραμένει ακόμα καλυμμένο με ένα φανταστικό πέπλο, γιατί η ηλικία που σηματοδοτεί τη μετάβαση από το παιδί στον έφηβο είναι πράγματι η πιο εξαιρετικά ποιητική και μαγική φάση της ανθρώπινης ύπαρξης.
Οι Πουριτανοί και οι ηθικολόγοι κάνουν ό,τι είναι δυνατό για να ματαιώσουν και να αμαυρώσουν αυτή τη μαγική εποχή. Το παιδί δεν πρέπει να γνωρίζει την προσωπικότητά του, πόσο μάλλον να έχει επίγνωση της σεξουαλικής του δύναμης. Οι Πουριτανοί υψώνουν έναν ψηλό τοίχο γύρω από αυτό το μεγάλο ανθρώπινο γεγονός· ούτε μια ακτίνα φωτός δεν επιτρέπεται να διαπεράσει τη συνωμοσία της σιωπής. Η διατήρηση του παιδιού σε πλήρη άγνοια για όλα τα θέματα γύρω από το σεξ θεωρείται από τους παιδαγωγούς ως μια μορφή ηθικού καθήκοντος. Οι σεξουαλικές εκδηλώσεις αντιμετωπίζονται σαν να είναι τάσεις προς το έγκλημα. Κι όμως οι Πουριτανοί και οι ηθικολόγοι, περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο, γνωρίζουν από προσωπική εμπειρία ότι το σεξ είναι ένας τεράστιος παράγοντας. Παρ’ όλα αυτά, συνεχίζουν να αποκλείουν οτιδήποτε θα μπορούσε να ανακουφίσει το καταπονημένο μυαλό και την ψυχή του παιδιού, οτιδήποτε θα μπορούσε να το απελευθερώσει από τον φόβο και το άγχος.
Οι ίδιοι παιδαγωγοί γνωρίζουν καλά τις κακές και ανήθικες συνέπειες της άγνοιας σε θέματα που αφορούν το σεξ. Ωστόσο, ούτε κατανόηση ούτε ανθρωπιά έχουν αρκετή για να γκρεμίσουν τον τοίχο που έχει χτίσει γύρω από το σεξ ο πουριτανισμός. Είναι σαν γονείς που, έχοντας κακοποιηθεί οι ίδιοι στην παιδική τους ηλικία, τώρα κακοποιούν και βασανίζουν τα παιδιά τους για να εκδικηθούν τη δική τους παιδική ηλικία. Στη νιότη τους, οι γονείς και οι παιδαγωγοί είχαν μάθει ότι το σεξ είναι ποταπό, βρώμικο και αηδιαστικό. Επομένως, αμέσως προχωρούν προκειμένου να εμφυσήσουν τις ίδιες ιδέες στα παιδιά τους.
Χρειάζεται σίγουρα ανεξάρτητη κρίση και μεγάλο θάρρος για να απελευθερωθεί κανείς από τέτοιες εντυπώσεις. Τα δίποδα ζώα που ονομάζονται γονείς στερούνται και των δύο. Έτσι, κάνουν τα παιδιά τους να πληρώνουν για τις προσβολές που υπέστησαν από τους δικούς τους γονείς – πράγμα που αποδεικνύει ότι χρειάζονται αιώνες διαφωτισμού για να διορθωθούν οι ζημιές που προκάλεσαν οι παραδόσεις και οι συνήθειες.Σύμφωνα με αυτές τις παραδόσεις, η “αθωότητα” έχει γίνει συνώνυμη με την “άγνοια”, η άγνοια θεωρείται πράγματι η ύψιστη αρετή και αντιπροσωπεύει τον “θρίαμβο” του πουριτανισμού. Αλλά στην πραγματικότητα, αυτές οι παραδόσεις αντιπροσωπεύουν τα εγκλήματα του πουριτανισμού και έχουν οδηγήσει σε ανεπανόρθωτη εσωτερική και εξωτερική ταλαιπωρία του παιδιού και του νέου.
Είναι απαραίτητο να συνειδητοποιήσουμε για πάντα ότι ο άνθρωπος είναι πολύ περισσότερο ένα σεξουαλικό πλάσμα παρά ένα ηθικό πλάσμα. Το πρώτο είναι έμφυτο, το δεύτερο είναι επίκτητο. Όποτε η αμβλυμμένη ηθική απαίτηση έρχεται σε σύγκρουση με την σεξουαλική ώθηση, η δεύτερη νικάει πάντοτε. Αλλά πώς; Στην μυστικότητα, στο ψέμα και στην εξαπάτηση, στο φόβο και στην νευρική αγωνία. Στην πραγματικότητα, η βρωμιά δεν βρίσκεται στην σεξουαλική τάση, αλλά στα μυαλά και τις καρδιές των Φαρισαίων: αυτοί μολύνουν ακόμα και τις αθώες, εύθραυστες εκδηλώσεις στη ζωή του παιδιού. Συχνά παρατηρεί κανείς ομάδες παιδιών να ψιθυρίζουν, να λένε η μία στην άλλη τον μύθο της πελαργού. Έχουν ακούσει κάτι, ξέρουν ότι είναι κάτι τρομερό, απαγορευμένο να μιλήσουν για αυτό ανοιχτά, και την στιγμή που βλέπουν κάποιον από τους μεγάλους, τρέχουν μακριά σαν εγκληματίες πιασμένοι επ’ αυτοφόρω. Πόσο ντροπιασμένα θα ένιωθαν αν η συζήτησή τους ακουγόταν, και πόσο τρομερό θα ήταν να τους κατατάξουν στους κακούς και τους αμαρτωλούς.
Αυτά είναι τα παιδιά που τελικά θα οδηγηθούν στον δρόμο του περιθωρίου γιατί οι γονείς και οι δάσκαλοί τους θεωρούν ότι κάθε έξυπνη συζήτηση γύρω από το σεξ είναι εντελώς αδύνατη και ανήθικη. Αυτά τα μικρά πρέπει να αναζητήσουν τη λύση τους αλλού, και αν και η φύση της επιστημονικής τους γνώσης είναι λίγο πολύ αληθινή, είναι στην πραγματικότητα πιο υγιής από τη ψεύτικη αρετή των ενηλίκων που χαρακτηρίζουν τα φυσικά σεξουαλικά συμπτώματα του παιδιού ως έγκλημα και βίτσιο.
Στις σπουδές τους, οι νέοι συχνά συναντούν την εξύμνηση της αγάπης. Μαθαίνουν ότι η αγάπη είναι το ίδιο το θεμέλιο της θρησκείας, της καθήκοντος, της αρετής και άλλων τέτοιων υπέροχων πραγμάτων. Από την άλλη πλευρά, η αγάπη παρουσιάζεται ως μια μισητή καρικατούρα λόγω του σεξουαλικού στοιχείου. Η ανατροφή και των δύο φύλων μέσα στην αλήθεια και στην απλότητα θα βοηθούσε πολύ στην αποκατάσταση αυτής της σύγχυσης. Αν στην παιδική ηλικία ο άνδρας και η γυναίκα εκπαιδεύονταν σε μια όμορφη συντροφικότητα, αυτό θα εξισορροπούσε την υπερβολική σεξουαλικότητα και των δύο και θα βοηθούσε πολύ την απελευθέρωση της γυναίκας, περισσότερο από όλους τους νόμους στα βιβλία και το δικαίωμά της να ψηφίζει.
Οι περισσότεροι ηθικολόγοι και πολλοί παιδαγωγοί εξακολουθούν να προσκολλώνται στην παρωχημένη αντίληψη ότι ο άντρας και η γυναίκα ανήκουν σε δύο διαφορετικά είδη, κινούνται σε αντίθετες κατευθύνσεις και, επομένως, πρέπει να κρατούνται χωριστά. Η αγάπη, που θα έπρεπε να είναι η κινητήρια δύναμη για την αρμονική ένωση των δύο όντων, σήμερα τους χωρίζει ως αποτέλεσμα της ηθικής τιμωρίας των νέων σε μια υπερβολικά φορτισμένη, πεινασμένη, ανθυγιεινή σεξουαλική αγκαλιά. Αυτός ο τύπος ικανοποίησης αφήνει πάντοτε πίσω του μια κακή γεύση και μια «κακή συνείδηση».
Οι υπερασπιστές του πουριτανισμού, της ηθικής και του σημερινού εκπαιδευτικού συστήματος, μόνο καταφέρνουν να κάνουν τη ζωή μικρότερη, πιο ταπεινή και πιο περιφρονητική – και ποιες σπουδαίες προσωπικότητες μπορούν να ανεχτούν μια τέτοια προσβολή; Επομένως, είναι μια ανθρώπινη πρόταση να εξολοθρευτεί το σύστημα και όλοι αυτοί που συμμετέχουν στην λεγόμενη εκπαίδευση. Η καλύτερη εκπαίδευση του παιδιού είναι να το αφήσουμε ήσυχο και να του προσφέρουμε κατανόηση και συμπόνια.
[1]Σ.τ.μ. Ο Ραλφ ΟυάλντοΈμερσον (25 Μαΐου 1803 – 27 Απριλίου 1882), ήταν Αμερικανός δοκιμιογράφος, λέκτορας, και ποιητής, ο οποίος ηγήθηκε του κινήματος του υπερβατισμού στα μέσα του 19ου αιώνα. Ήταν υπέρμαχος της ατομοκρατίας και ενάντια στις ηθικοοικονομικές πιέσεις των κοινωνικών προτύπων. Ασχολήθηκε με διάφορα θέματα στα έργα του, χωρίς ποτέ να επικεντρώνεται σε καθορισμένες φιλοσοφικές διδαχές, αλλά εξερευνώντας συγκεκριμένες ιδέες όπως η ανεξαρτησία του ατόμου, η ελευθερία, η ικανότητα του ανθρώπινου είδους να πραγματοποιεί σχεδόν τα πάντα, και η σχέση μεταξύ της ψυχής και του περιβάλλοντος κόσμου. Αποτελεί έναν από τους κεντρικούς άξονες του Αμερικανικού ρομαντικού κινήματος.
[2]Σ.τ.μ. Η Henrietta Rodman (29 Αυγούστου 1877 – 21 Μαρτίου 1923) ήταν Αμερικανίδα εκπαιδευτικός και φεμινίστρια. Δραστηριοποιήθηκε υπέρ των παντρεμένων γυναικών δασκάλων για το δικαίωμά τους στην προαγωγή και την άδεια μητρότητας.
[3]Ο Τζορτζ Έλιοτ έζησε για πολλά χρόνια με τον Τζορτζ Χένρι Λιούς και εξοστρακίστηκε για αυτή τη σχέση.
[4]Σ.τ.μ. Ο Τόμας Κάρλαϊλ (4 Δεκεμβρίου 1795 – 5 Φεβρουαρίου 1881) ήταν Σκοτσέζος φιλόσοφος, σατιρικός συγγραφέας, δοκιμιογράφος, ιστορικός και διδάσκαλος κατά τη βικτωριανή εποχή.
Δυσήνιος Ίππος 