Ανακοίνωση για τον νόμο για την έμφυλη βία που ψηφίστηκε στις 24/1/2025
ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΦΕΡΝΕΙ ΑΥΣΤΗΡΟΠΟΙΗΣΗ ΠΟΙΝΩΝ
ΜΕ ΠΡΟΣΧΗΜΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΜΦΥΛΗΣ ΒΙΑΣ
Μόλις που πρόλαβε να φύγει το 2024 και μαζί του οι 16 γυναίκες που χάσαμε από δίπλα μας, η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έφερε προς συζήτηση και υπερψήφισε τον νέο νόμο -πια- για την έμφυλη βία, με τίτλο «Αντιμετώπιση νέων μορφών βίας κατά των γυναικών – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1385 – Πρόσθετες ρυθμίσεις στον νόμο περί ενδοοικογενειακής βίας – Αναδιοργάνωση των ιατροδικαστικών υπηρεσιών – Ενίσχυση της λειτουργίας της Eurojust – Μέτρα για την προστασία των ανηλίκων και την καταπολέμηση της εγκληματικότητας – Δικονομικές διατάξεις αρμοδιότητας των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων και άλλες ρυθμίσεις».
Ένα νομοσχέδιο που ήρθε με φαστ τρακ διαδικασίες να ψηφιστεί χρησμιοποιώντας , στην πραγματικότητα, ως δούρειο ίππο την αντιμετώπιση της έμφυλης βίας. Ένα νομοσχέδιο που τέθηκε μες στα Χριστούγεννα προς δημόσια διαβούλευση και ψηφίστηκε 3 βδομάδες μετά, τη στιγμή μάλιστα που η υποχρέωση της χώρας για ενσωμάτωση της ευρωπαϊκής οδηγίας είναι μέχρι το 2026. Ως εκ τούτου δεν υπήρχε κάποια φαινομενική βιασύνη. Όλα αυτά, βέβαια, μικρή σημασία έχουν καθώς δεν έχουμε καμία αυταπάτη ούτε για το πως περνούν τα νομοσχέδια, ούτε ποιες πολιτικές έρχονται αυτά να εξυπηρετήσουν. Ειδικά από την ίδια κυβέρνηση που ψήφισε το νόμο για την υποχρεωτική συνεπιμέλεια τέκνων, που φροντίζει συνειδητά να απομειώνει τις δομές πρόληψης της έμφυλης βίας και κάθε στοιχειώδες θεσμικό μέσο προστασίας που μπορεί να υπάρχει, να αναπαράγει συντηρητικό λόγο στο δημόσιο πεδίο, να συγκαλύπτει επισταμένα υποθέσεις βιασμών, κυκλωμάτων trafficking και παιδοβιασμών.
Ένας νόμος που αν και έρχεται δήθεν να εξυπηρετήσει τη πρόληψη της έμφυλης βίας τελικά έρχεται να βαθύνει ακόμη περισσότερο την καταστολή. Επιλέγει, λοιπόν, η κυβέρνηση να ενσωματώσει μόνο τις διατάξεις της ευρωπαϊκής οδηγίας που ευθυγραμμίζονται με τη γενικότερη κυβερνητική πολιτική της αύξησης της ποινική καταστολής. Την αύξηση της καταστολής και των ποινών, δηλαδή, την ώρα που η πλειοψηφία των περιστατικών έμφυλης βίας δεν φτάνουν στις δικαστικές αίθουσες για να αποδοθούν ποινές εξαιτίας κυρίως του φόβου των γυναικών να φύγουν και να τα καταφέρουν μόνες τους αφού οι δομές υποστήριξης εκλείπουν και φυτοζωούν, μόνο και μόνο για να εξασφαλίζουν ένα φεμινιστικό προσωπείο στο κράτος.
Μάλιστα ο νέος νόμος συνειδητά έχει αφήσει απ’ έξω όλα τα παραπάνω την ίδια ώρα που η ευρωπαϊκή οδηγία τα προβλέπει. Όπως αφήνει απέξω την αναγνώριση των πολλαπλών καταπιέσεων που βιώνει μια γυναίκα, ως γυναίκα προσφύγισσα, τρανς, ηλικιωμένη, ανάπηρη κ.ο.κ. Η τοποθέτηση και η πρόθεση, λοιπόν, είναι σαφής.
Σειρά διατάξεων του εν λόγω Σχεδίου Νόμου αναφέρονται σε νέες τροποποιήσεις του ΠΚ και του ΚΠΔ, οι οποίες εισάγουν εξαιρετικό δίκαιο, παραβιάζουν το τεκμήριο αθωότητας, τη διάκριση των εξουσιών, την αρχή της αναλογικότητας, δημιουργούν κίνδυνο καταχρηστικής χρησιμοποίησης των προβλεπόμενων μέτρων και έρχονται σε αντίθεση ιδίως με τα άρθρα 5, 6 και 25 του Συντάγματος και 5 και 6 της ΕΣΔΑ. Δίνει τη δυνατότητα στην γυναίκα να παρέμβει στην επιτροπή για υφ’ όρων απόλυση του θύτη, κάτι που πολύ φοβόμαστε πως είναι ο δρόμος για να εφαρμοστεί αλλού. Όλα ζητήματα που φαίνονται να εισάγονται με φεμινιστικό προσωπείο προκειμένου να εξασφαλίσουν τη συναίνεση αλλά τελικά να γενικευτούν στις ζωές μας. Άλλωστε, δεν μας είναι άγνωστες οι προθέσεις του κράτους για αυστηροποίηση των ποινών συνολικά. Το απέδειξε περίτρανα με την αλλαγή του ποινικού και σωφρονιστικού κώδικα και φροντίζει να το κάνει σαφές με κάθε παρόμοια τροποποίηση. Έχει στηθεί, άλλωστε, καλά το κλίμα όλο το προηγούμενο διάστημα όταν, εν μέσω έξαρσης της έμφυλης βίας, παρουσιαζόταν ως μοναδική λύση η αυστηροποίηση των ποινών την ίδια ώρα που οι κρατικοί εκπροσώποι αδιαφορούσαν επισταμένα για σχετικές υποθέσεις και την προστασία των γυναικών.
Όλη η συζήτηση γύρω από τον εν λόγω νόμο επικεντρώνεται γύρω από όλα αυτά ενώ στο περιθώριο αυτών περνάει και αυστηροποίηση ποινών δήθεν για την αντιμετώπιση της παραβατικότητας των ανηλίκων. Όλο το προηγούμενο διάστημα, άλλωστε, στο δημόσιο διάλογο έχει κυριαρχήσει ο ηθικός πανικός γύρω από την παραβατικότητα των ανηλίκων, πράγμα που δείχνει εξαρχής τις προθέσεις του κράτους. Έτσι, την ίδια στιγμή που υποβαθμίζει κάθε δημόσια δομή ψυχικής υγείας και φροντίδας ανηλίκων, έρχεται να θέσει και εδώ ένα πλέγμα διατάξεων καταστολής, μιας και είναι ο μόνος τρόπος που ξέρει, ο τιμωρητικός, ο παραδειγματικός. Ο μόνος τρόπος υπακοής ενός κόσμου βασισμένου στη βία και το μίσος.
Ύστερα από πάνω από 4 χρόνια δεκάδων γυναικοκτονιών και καθημερινών περιστατικών έμφυλης βίας, ύστερα από την συντονισμένη συντηρητικοποίηση του δημοσίου λόγου από θεσμικά στόματα, έπειτα από την συγκάλυψη αν όχι ενορχύστρωση δεκάδων κυκλωμάτων από το ίδιο το κράτος και τους εκπροσώπους του, έπειτα από τον θρασύ νόμο για την υποχρεωτική συνεπιμέλεια τέκνων αλλά και ταυτόχρονα με μία συντονισμένη κατασταλτική επιχείρηση σε βάρος της κοινωνικής πλειοψηφίας, έπειτα από την απαξίωση των δομών πρόληψης (απλήρωτοι εργαζόμενοι στο 15900, τηλεφωνική γραμμή που το κράτος χρησιμοποιεί κεντρικά για να αποδείξει πως έχει μέσα αντιμετώπισης της έμφυλης βίας) έρχεται για άλλη μια φορά το κράτος με την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας να επιβεβαιώσει το προφανές. Πως σε κάθε πεδίο, η μόνη της έγνοια είναι η καταστολή που θα συμπαρασύρει το σύνολο της κοινωνίας, σε μια στιγμή που θα μπορούσε να πάρει μέτρα πρόληψης και προστασίας των θυμάτων της έμφυλης βίας. Αλλά εκ φύσεως δεν το κάνει, καθώς είναι ο κύριος εκφραστής και συντονιστής της έντασης της έμφυλης βίας, του εξευτελισμού των γυναικών που την υφίστανται και ο ηνίοχος της αναπαραγωγής της πατριαρχίας σε κάθε πεδίο της ζωής μας.
Tο ίδιο το σύστημα που καλλιεργεί θρέφει και αναπαράγει τα φαινόμενα εμφυλης βίας και κοινωνικού κανιβαλισμού, έρχεται να εκμεταλλευτεί την κοινωνική οργή που αυτά προκαλούν πλασάροντας ως λύση για την πάταξή τους αυστηρότερα αντιδραστικά νομοσχέδια. Επιχειρεί να αποπροσανατολίσει έτσι την πλατιά κοινωνική βάση από τον πραγματικό υπαίτιο αυτής της συνθήκης που δεν άλλος από το ίδιο το σύστημα, το κράτος, τον καπιταλισμό και την πατριαρχία. Παράλληλα ενισχύεται εκ νέου με αυτόν τον τρόπο το κατασταλτικό οπλοστάσιο του συστήματος επιχειρώντας την εξόντωση όσων τολμούν να αντισταθούν εναντίον του, όσων παρεκκλίνουν, όσο περισσεύουν.
Απέναντι στο ζόφο που επιφυλάσσουν για εμάς τις γυναίκες και τους άνδρες της τάξης μας, εμείς πρέπει να προτάξουμε τη συλλογικοποίηση και την αλληλεγγύη. Να βάλουμε ισχυρό ανάχωμα απέναντι στο σύγχρονο ολοκληρωτισμό που επελαύνει στη ζωή και τα σώματά μας, απέναντι στην επισφράγηση επαχθών όρων διαβίωσης και καταστολής. Συλλογικοποιούμαστε, οργανωνόμαστε, παλεύουμε ως γυναίκες πλάι-πλάι με τους συντρόφους μας ενάντια σε ό, τι μας καταπιέζει καθημερινά προκειμένου να ανατρέψουμε κάθε νομοσχέδιο που έρχεται να δυσχεράνει τη ζωή μας μέχρι την οριστική ανατροπή του κράτους και του κεφαλαίου.
ΚΑΜΙΑ ΑΥΤΑΠΑΤΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΑΣ, ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ
ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΓΩΝΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΤΑΞΗΣ ΜΑΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ, ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ
Πρωτοβουλία γυναικών ενάντια στην πατριαρχία